Panamarenko was een gepassioneerd filmkijker. In de bioscopen van het naoorlogse Antwerpen vond hij wat de academie hem niet bood: beweging, klank, avontuur, raketten, robots en vliegende schotels die zijn verbeelding aanwakkerden en hem deden dromen van vliegen en andere werelden.
“Cinema was mijn bevrijding van de academie. Ik ontdekte het avontuur en de fantasie.”
Panamarenko
Voor het Panamarenko-festival werd in samenwerking met de Panamarenko Foundation zijn persoonlijke filmcollectie onderzocht. Uit die honderden videocassettes en laserdiscs werd een selectie gemaakt van titels die zijn universum blijvend hebben gevormd. Drie dagen lang presenteert Filmhuis Klappei een zorgvuldig samengestelde programmatie — met inleidingen, context en live muziek.
Programma
Vr 12.12
20:00 — Panamarenko: The Making of Art
De Magie van de Kunst (2006), geregisseerd door Anna van der Wee en Françoise Levie, geeft een unieke inkijk in Panamarenko’s universum. De documentaire toont zijn grote projecten en zijn levenslange droom om te ontsnappen aan de zwaartekracht. Met innovatieve 3D-effecten en opnames van de kunstenaar in actie.
Met een inleiding door regisseur Anna van der Wee.
21:30 — The Day the Earth Stood Still (1951)
Een van de eerste sciencefictionfilms die Panamarenko als jonge cinefiel zag — en meteen een van zijn favorieten. De iconische zin “Klaatu Barada Nikto” vond zelfs zijn weg naar zijn sculptuur V1 Barada Jet.
Met een inleiding door Elias Voskamp, filmstudent en curator van het Panamarenko Filmfestival.
Za 13.12
17:00 — War of the Worlds (1953)
Marsbewoners, vliegende schotels en visionaire special effects die zo overtuigend waren dat velen dachten dat de VS écht werd aangevallen. Een film die Panamarenko’s fascinatie voor technologie en buitenaards leven voedde.
19:30 — Vliegwerk
Een instrumentale, dromerige trip tussen filmische landschappen en pulserende jazz.
Steven Cassiers (Dans Dans, Bram Weijters’ Crazy Men, Dez Mona,…) op drums, Wout Gooris (Sam Joris, Eva De Roovere, Fien Desmet,…) op synths, Indisch harmonium en keelzang en Tim Finoulst (Bert Joris, Tutu Puoane,…) op pedalsteel.
20:00 — 2001: A Space Odyssey (1968)
Stanley Kubrick’s meesterwerk — een monument van muziek, beweging en existentiële verwondering. Een jaar vóór Armstrong de maan betrad, bracht deze film het publiek al naar de ruimte.
Met een inleiding door Piet Van Hecke, docent hedendaagse kunstgeschiedenis aan KASK Antwerpen en coördinator van het Panamarenkohuis, M HKA.
Zo 14.12
15:00 — Brazil (1985)
Terry Gilliams dystopie waarin Sam Lowry wegdroomt van vliegen. Panamarenko, die heel zijn leven de wetten van de zwaartekracht uitdaagde, identificeerde zich met Sams droom om te willen vliegen. Uit deze fascinatie ontstond zijn sculptuur Brazil (2004), een vliegenier met gigantische vleugels op zijn rug.
Met een inleiding Jo Coucke, kunsthistoricus, adviseur Panamarenko Foundation.
19:30 — Close Encounters of the Third Kind (1977)
De film is een ode aan nieuwsgierigheid en verbazing, een verhaal over ontdekking en het geloof dat we niet alleen zijn. Ook Panamarenko liet zich door deze film inspireren. Zo vernoemt hij een van zijn eerste wandelende kippen, Cocotaxi bis (2005), naar het schip Cotopaxi, dat in de film als een mysterieus, buitenaards artefact wordt teruggevonden in de woestijn. Een verbastering zoals enkel Panamarenko ze maakte.
Praktisch
- Dit programma wordt georganiseerd door Filmhuis Klappei
- Data: 12 tot 14.12.2025
- Locatie: Filmhuis Klappei, Antwerpen
Meer info, data & tickets >
De Panamarenko Foundation heeft als missie om Panamarenko’s oeuvre en unieke visie levend te houden. De stichting beschermt zijn artistieke nalatenschap en inspireert nieuwe generaties om het buitengewone universum van de kunstenaar te ontdekken. Het Panamarenko Filmfestival, voortgekomen uit het bachelorscriptie van Elias Voskamp, sluit daar naadloos bij aan en zet de rol van cinema als inspiratiebron voor Panamarenko in de kijker.
Affiche door Toby de Clercq:
